เครื่องชาร์ตแบตเตอรี NiCD และ NiHM อย่างง่าย

สวัสดีครับเพื่อนๆชาว R.C. ทุกท่าน ผมมีวงจรเครื่องชาร์ตแบตเตอรีชนิด NiCD และ NiMH มาฝากครับ โดยปกติการชาร์ตแบตเตอร์ชนิด NiCD หรือ NiMH เราจะใช้การจ่ายกระแสไฟคงที่ให้แก่แบตเตอรี วงจรควบคุมกระแสอาจจะเป็นแค่ความต้านทานธรรมดา หรืออาจจะเป็นทรานซิสเตอร์ก็ได้ สำหรับวงจรนี้ผมใช้ IC ชนิด Voltage Regulator มาทำหน้าที่เป็นวงจรจ่ายกระแสให้กับแบตเตอรี ซึ่งมีข้อดีคือกระแสไฟที่จ่ายให้กับแบตเตอรีจะคงที่มาก สำหรับปริมาณกระแสที่ใชในการชาร์ตจะถูกกำหนดโดยค่าของ R1 และเนื่องจากวงจรนี้เป็นแบบง่าย จึงไม่มีการตรวจสอบว่าแบตเตอรีเต็มหรือยัง เพื่อความปลอดภัยของแบตเตอรี ผมจึงแนะนำให้ใช้กระแสชาร์ตเป็นค่า 0.1C หรือ 10% ของความจุแบตเตอรี และเวลาในการชาร์ตไม่เกิน 16 ชั่วโมง (ประมาณ 1 คืน) ตารางในรูปที่ 3 เป็นค่าของ R1 ที่เหมาะสม และตารางในรูปที่ 4 เป็นค่า Vin ที่เหมาะสมตามจำนวนก้อนของแบตเตอรี เพื่อนๆสามารถเลือกใช้ได้ตามใจชอบครับ อีกอย่างหนึ่งคือ IC LM317T ต้องติดแผ่นระบายความร้อนด้วย

รูปที่ 1 วงจรเครื่องชาร์ตแบตเตอรี NiCd/NiMH อย่างง่าย

รูปที่ 2 แสดงขาของ IC1 เบอร์ LM317T เมื่อมองจากด้านหน้า

ความจุของแบตเตอรี (mA)	ค่า 0.1C (mA)	ค่าของ R1	สูตรการคำนวน
600	60	20 Ohm 0.5 Watt	R1 = 1.25 / I out
1000	100	12 Ohm 0.5 Watt
1300	130	10 Ohm 0.5 Watt
1600	160	7.5 Ohm 0.5 Watt
1800	180	6.8 Ohm 1 Watt
2000	200	6 Ohm 1 Watt
2800	280	4.2 Ohm 1 Watt
3000	300	4 Ohm 1 Watt

รูปที่ 3 ตารางแสดงค่า R1 ที่เหมาะสม (คำนวณจากค่า 0.1C) ค่าบางค่าเช่น 6 Ohm อาจจะหาซื้อไม่ได้ เราสามารถใช้ค่า 3 Ohm สองตัวมาต่ออนุกรมกันได้

จำนวนก้อนของแบตเตอรี	ค่าของ V in (Volts)
1	4.8 – 9.0
2	6.0 – 9.0
3	9.0 – 12.0
4	9.0 – 12.0
5	12.0 – 15.0
6	12.0 – 15.0
7	12.0 – 15.0
8	12.0 – 15.0

รูปที่ 4 ตารางแสดงค่า V in ที่เหมาะสมตามจำนวนก้อนของแบตเตอรี